Το Πάσχα σαν πέρασμα, η έννοια και το μήνυμα της γιορτής

 

Η Αιγυπτιακή γιορτή Πυσάχ
Το Πάσχα, μία από τις μεγαλύτερες εορτές του Χριστιανισμού, προέρχεται από την εβραϊκή λέξη "πέσαχ" που σημαίνει πέρασμα, παρέλευση. Η λέξη αυτή περιέγραφε συγκεκριμένα μία από τις δέκα πληγές κατά των Αιγυπτίων. Οι Δέκα Πληγές (Εβρ. עשר המכות‎, Εσέρ Χα Μακότ), ή αλλιώς Πληγές της Αιγύπτου (Εβρ. מכות מצרים‎, Μακότ Μιτζραγίμ) ήταν, σύμφωνα με τη Βιβλική αφήγηση, δέκα καταστροφικές συμφορές με τις οποίες έπληξε ο Θεός του Ισραήλ το Φαραώ της Αιγύπτου και το λαό του, καθώς δεν επέτρεπε στον καταπιεσμένο λαό του Ισραήλ να φύγει από την Αίγυπτο ώστε να λατρεύει ελεύθερα το Θεό του. Η δέκατη πληγή με την οποία σχετίζεται η λέξη "πέσαχ" ήταν ο θάνατος όλων των πρωτότοκων γιων των Αιγυπτίων-περιλαμβανομένου και του γιου του Φαραώ-καθώς και των πρωτότοκων των ζώων τους. Ο άγγελος προσπέρασε τις πόρτες των Ιουδαίων που ήταν βαμμένες με αίμα αρνιού και δε θανάτωσε τα πρωτότοκά τους.
 
Εβραϊκό Πάσχα
Η εβραϊκή εορτή του Πάσχα γινόταν εις ανάμνηση της σωτηρίας των Εβραίων από τους Αιγυπτίους. Το Πάσχα αποτελούσε οικογενειακή εορτή. Εορταζόταν νύχτα, στην πανσέληνο της εαρινής ισημερίας, την 14η του μήνα Αβίβ (που ονομάστηκε Νισάν μετά την Βαβυλωνιακή εξορία) με προσφορά νεαρού ζώου, χρονιάρικου, για να ευλογηθεί από το Θεό όλο το κοπάδι. Το σφάγιο ήταν αρνί ή κατσίκι, αρσενικό και αρτιμελές , δεν έπρεπε να σπάσει κανένα κόκαλο του , ενώ το αίμα του ως ένδειξη προστασίας, το έβαζαν στην είσοδο κάθε σπιτιού. Οι μετέχοντες στο δείπνο ήταν ντυμένοι, έτοιμοι για ταξίδι.
 
Αυτά τα στοιχεία νομαδικής, οικογενειακής ζωής μας δείχνουν μια πολύ παλαιότερη προέλευση του Πάσχα, που θα μπορούσε να είναι το αίτημα των Ισραηλιτών στον Φαραώ να πάνε στην έρημο για να κάνουν θυσία στο Θεό τους. Παρ' όλα αυτά όμως, η έξοδος από την Αίγυπτο έδωσε στο Πάσχα την οριστική του σημασία. Το αναμνηστικό γεύμα του ιουδαϊκού Πάσχα, το οποίο περιλαμβάνει άζυμο ψωμί και κρασί, ονομάζεται Σεντέρ. Την Μεγάλη Πέμπτη βάφουμε κόκκινα τ' αβγά.
 
Χριστιανικό Πάσχα
Μεταγενέστερα το Πάσχα υιοθετήθηκε ως εορτασμός από τους Χριστιανούς αναφορικά με τον θυσιαστικό θάνατο και την ανάσταση του Ιησού Χριστού. Όπως ο παλαιός Ισραήλ εόρταζε το πέρασμα από την Αίγυπτο στη Γη της Επαγγελίας έτσι κι ο νέος Ισραήλ της Χάριτος εορτάζει τη θυσία και την Ανάσταση του Χριστού, με την οποία πέρασε από τη δουλεία στην ελευθερία, από το θάνατο στη ζωή. Κι όπως στην πρώτη περίπτωση αιτία της σωτηρίας έγινε ο αμνός με το αίμα του οποίου βάφτηκαν οι θύρες των Εβραίων, έτσι και στο χριστιανικό Πάσχα αιτία της σωτηρίας είναι ο Αμνός του Θεού, ο Χριστός, που με τη θυσία του μας έσωσε από το θάνατο και την αμαρτία.
 
Πριν από δύο χιλιετίες περίπου, σε μια επαρχία της ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, καταδικάστηκε σε σταυρικό θάνατο ένας αντισυμβατικός, περιπλανώμενος ραβίνος, που οι συμπατριώτες του θεωρούσαν αιρετικό και οι ρωμαϊκές δυνάμεις πηγή προβλημάτων. Τρεις μέρες μετά την εκτέλεση, οι μαθήτριές του βρήκαν τον τάφο του αγαπημένου δασκάλου τους αδειανό. Η είδηση της ανάστασής του επιβεβαιώθηκε από την εμφάνιση του ίδιου στους στενούς μαθητές, οι οποίοι ανέλαβαν να διαδώσουν το χαρμόσυνο μήνυμα της σωτηρίας σε όλο τον τότε γνωστό κόσμο. Παρά τις αντιξοότητες ή και τους διωγμούς που υπέστησαν οι ίδιοι και τα μέλη των κοινοτήτων που ίδρυσαν στα όρια μιας καχύποπτης και εχθρικής πολιτικής εξουσίας, ο σπόρος της πίστης ρίζωσε και κάρπισε πάνω σε ένα ιστορικό έδαφος, λασπωμένο από το αίμα των μαρτύρων, που ακολουθούσαν το παράδειγμα του σταυρωμένου Χριστού.
 
Ο σταυρός από φονικό όργανο μιας επώδυνης και ατιμωτικής εκτέλεσης μεταμορφώθηκε σε σύμβολο της χριστιανικής πίστης και εμπειρίας που μονίμως παραπέμπει και ανατρέχει σε αυτό το κομβικό ιστορικό δεδομένο. Μέσα από την εμπειρική και συλλογική πρόσληψη των Παθών και της Ανάστασης του Χριστού εκ μέρους της Εκκλησίας, το Πάσχα εξακολουθεί να είναι ένα πέρασμα, μια διάβαση, όπως το εβραϊκό που αποτελεί ανάμνηση της οδυνηρής και απελευθερωτικής συνάμα διάβασης της ερήμου, από τη δουλεία στους Αιγυπτίους στη Γη της Επαγγελίας. Το νέο χριστοκεντρικό νόημα αυτού του περάσματος είναι υπαρξιακό. Το Πάσχα που εγκαινιάζει ο Χριστός και γιορτάζεται κάθε χρόνο κορυφώνοντας την αργόσυρτη περίοδο της Σαρακοστής, περίοδο περισυλλογής και πνευματικής εγρήγορσης, είναι η υπέρβαση ή μάλλον η κατεδάφιση των εσωτερικών και εξωτερικών, ψυχοσυναισθηματικών και κοινωνικών, πολιτισμικών ή ακόμη και θρησκευτικών δεσμεύσεων που ορίζουν και περιορίζουν το γεγονός της ύπαρξης και της συνύπαρξης. Ο Χριστός σκαρφαλώνει εκούσια στον σταυρό και απλώνει τα τρυπημένα, ματωμένα χέρια του καλώντας όλους τους ανθρώπους να ενωθούν μαζί του και μεταξύ τους μέσα σε μια θεόρατη αγκαλιά, που γίνεται γιορτή ενότητας και αγάπης. Και για να ολοκληρώσει την ενότητα ανάμεσα στο φωτεινό εδώ και στο σκοτεινό εκεί της αντίπερα όχθης εισέρχεται εκούσια στον «Άδη», που σύμφωνα με το κοσμοείδωλο της εποχής συμβόλιζε την παγερή επικράτεια του θανάτου, που τρέφεται από το ρίγος του υπαρξιακού φόβου: του φόβου της οριστικής απώλειας και του ατομικού αφανισμού.
 
Αστρολογικό Πάσχα
Το Πάσχα είναι μία περίοδος που συμβολίζει μεταξύ άλλων την εσωτερική αλλαγή και την μεταμόρφωση της ψυχής, προς ένα επίπεδο ανώτερο και πιο ουσιαστικό. Η ίδια η λέξη σημαίνει πέρασμα ( προέρχεται από την εβραϊκή λέξη “πέσαχ” που σημαίνει πέρασμα, παρέλευση) προς μία νέα εποχή.
Στην αστρολογική συμβολική γλώσσα, σχετίζεται άμεσα με τον Πλούτωνα, πλανήτη που δηλώνει τον θάνατο και την αναγέννηση, περιέχει το αναστάσιμο στοιχείο και φέρνει την αλλαγή μέσα μας. Θα ήταν ενδιαφέρον να εξετάσουμε τη θέση του Πλούτωνα αυτή τη περίοδο, καθώς βρίσκεται σε ένα σημείο του ζωδιακού με βαρύνουσα σημασία και φέρνει μηνύματα που ταιριάζουν με τις ημέρες του έρχονται.
 
Ο Πλούτωνας,  ο πλέον απόμακρος πλανήτης στο ηλιακό σύστημά μας,  συμβολίζει τη δύναμη, τον  θάνατο, τη  μυστικότητα, τη καταστροφή,  και το χάος, καθώς επίσης τον μετασχηματισμό και την αναγέννηση. Η σύνδεσή του με την αποβολή, τη βία, και την ανανέωση δημιουργεί μια ευκαιρία για τις σημαντικές αλλαγές που μπορούν να εμφανιστούν στη γη, αλλά και στις ζωές μας. Είναι μαγνητικός, καταλυτικός, δηλώνει ένστικτα, πάθη και ένταση.
Χρειάζεται 246 έτη για μία πλήρη περιστροφή στον ζωδιακό κι η τροχιά του είναι ωοειδής, επομένως δεν παραμένει τον ίδιο χρόνο σε κάθε ζώδιο. Φέρνει αλλαγές σε παγκόσμια γεγονότα. Αυτή την εποχή, βρίσκεται στο ζώδιο του Αιγόκερου και προκαλεί να εστιάσουμε στα θέματα του ζωδίου: κορύφωση προσπαθειών, κατεστημένο, θέσεις κυριαρχίας, απαισιοδοξία.
 
Ποια είναι η αποστολή του και ποιο το μήνυμά της;
Το πέρασμα του Πλούτωνα στον Αιγόκερω από τις 28 Νοεμβρίου 2008 (και θα παραμείνει ως 2024), δίνει νέα διάσταση στην καταιγιστική δύναμη του ιδιαίτερου αυτού πλανήτη. Ο Πλούτωνας είναι αναμορφωτής σε όποιο ζώδιο βρίσκεται. Δονεί και κλυδωνίζει συστήματα αξιών, κοσμικές και πολιτικές δομές, αλλάζοντας σε βάθος την ανθρώπινη ύπαρξη και την εποχή που βιώνει.
 
Εδώ και μία επταετία, ο Πλούτωνας σε τετράγωνο προς τον Ουρανό, ανατρέπει την διαδρομή σε τομείς της ζωής μας, καθώς το κοινωνικό και πολιτικό σύστημα σείεται. Δεν υπάρχει πλέον «κεκτημένο», κατεστημένο, σαφής προορισμός.Ανασφάλεια, απαισιοδοξία, αβεβαιότητα, φέρνουν ανατροπές σε ό,τι θεωρήσαμε γνωστό και κατακτημένο. Η φθορά των συστημάτων εξουσίας, των ιδεολογιών σε πρακτικό επίπεδο, η επικράτηση στα υλικά αγαθά, είναι ένας διαρκής αγώνας με εκπλήξεις και αλλαγές.
 
Όμως μήπως λησμονήσαμε την εσωτερική μας φύση, για χάρη της υλικής και εφήμερης καθημερινότητας;
Οι μέρες αυτές, για όσους ενδιαφέρονται να εξελιχθούν εσωτερικά, μπορούν να είναι ημέρες κάθαρσης. Ο δρόμος είναι δύσκολος, ανηφορικός, μοιάζει με «βουνό» το έργο μας. Δίδεται η ευκαιρία να αφήσουμε την γήινη και εξωτερική πραγματικότητα κατά μέρος και να εστιάσουμε την προσοχή στις πνευματικές δυνατότητες της ανθρώπινης ύπαρξης. Να νοιώσουμε πως πεθαίνουμε σαν μονάδα, για να αναγεννηθούμε σαν μέρη ενός συνόλου, του Όλου.
Κι αυτό, θα μας ωφελήσει καθώς θα νοιώσουμε σαν σπίτι μας, όλη τη Γη, όλο το Σύμπαν. Θα καταλάβουμε πως πρέπει να πεθάνει μέσα μας ο ατομισμός και να αναγεννηθεί η Αγάπη που είναι ενωτική. Να εμβαθύνουμε και να αντιμετωπίσουμε τις αδυναμίες μας. Να ενδιαφερθούμε για να αναγέννηση του πλανήτη, που τον πεθαίνουμε καθημερινά, από την αδιαφορία και την υπερβολικά κακή χρήση των δώρων που μας παρέχει. Να πάψουμε να λειτουργούμε με τα κατώτερα ένστικτα και να αφοσιωθούμε σε ευγενή ενδιαφέροντα, που θα μας αναπτύσσουν πνευματικά. Να καθαρίσουμε την εσωτερική μας «λάσπη» και να θελήσουμε να ανοίξουμε τις πύλες της Ψυχής στο Φως!
 
Πολιτικό Πάσχα
Έφθασε το Πάσχα σε μια χρονιά που σηματοδοτεί πολλά. Από τις πρώτες μεταμνημονιακές γιορτές -την «εμπροσθοφυλακή» της κυβέρνησης- ως τη διεξαγωγή των εκλογών -ευρωπαϊκών, τοπικών, δημοτικών  και... εθνικών-. Επίσης σηματοδοτεί την πόλωση, την έξοδο στις αγορές, την αποπληρωμή του ΔΝΤ και το τσούγκρισμα αυγών και όχι μόνο...
Πάσχα σημαίνει πέρασμα, σημαίνει διάβαση, σημαίνει αδιάκοπη πορεία προς τον Παράδεισο, ο οποίος για την πολιτική σκηνή του τόπου έχει πολλές μορφές, διαφορετική για κάθε έναν ξεχωριστά.
Το πρώτο πέρασμα για κυβέρνηση και αντιπολίτευση αποτελούν οι Ευρωεκλογές και λιγότερο από ένα μήνα πριν από τις κάλπες της 25ης Μαΐου το πολιτικό σκηνικό μόνο σταθερό και παγιωμένο δεν μπορεί να χαρακτηριστεί. Η μάχη φουντώνει, η πόλωση επανέρχεται και η ρητορική περιλαμβάνει Novartis και Πετσίτη, Πολάκη και Παππά.
 
Ο πρωθυπουργός, Αλέξης Τσίπρας, τονίζει πως το δίλημμα των επερχόμενων εκλογών είναι «πρόοδος ή συντήρηση» και στέλνει μήνυμα πως η Ελλάδα του σήμερα δεν είναι η Ελλάδα της χρεοκοπίας, των μνημονίων και του ΔΝΤ. Από την πλευρά του ο πρόεδρος της Νέας Δημοκρατία, Κυριάκος Μητσοτάκης, κατηγορεί το Μέγαρο Μαξίμου πως επενδύει και πάλι στην πόλωση, στον διχασμό και την πολιτική σύγκρουση, ενώ διαμηνύει πως δεν υπάρχουν περιθώρια για χαλαρή ψήφο.
Πριν τη διεξαγωγή των ευρωεκλογών και πιθανότατα μέσα στην πρώτη εβδομάδα του Μαΐου, η κυβέρνηση αναμένεται να εφαρμόσει το σχέδιο της για επιστροφή στις αγορές με μία έκδοση επταετούς ομολόγου, έχοντας ως στόχο την άντληση ποσού έως και επτά δισ. ευρώ. Την ίδια ώρα κατατέθηκε και επίσημα, την εβδομάδα που μας πέρασε, η πρόταση στον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ESM) για την αποπληρωμή μέρους της οφειλής της Ελλάδας προς το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο και όπως είπε ο Πρωθυπουργός «φεύγει πάνω από το κεφάλι μας το ΔΝΤ».
 
Με την κίνηση αυτή δρομολογούνται οι διαδικασίες οι οποίες αναμένεται ότι θα διαρκέσουν μερικές εβδομάδες και θα οδηγήσουν -πιθανότατα μέσα στον Μάιο- στην καταβολή ποσού της τάξεως των 3,7 δισ. ευρώ προς το ΔΝΤ.
Στο πλαίσιο των ημερών και των «περασμάτων» δεν θα μπορούσε να λείπει και η προεκλογική εκστρατεία για τις δημοτικές και περιφερειακές εκλογές, όπου παρά τον αυτοδιοικητικό χαρακτήρα οι διαμάχες ακολουθούν την κεντρική πολιτική σκηνή και επαμφοτερίζουσες διαβάλλουν τους πολίτες. Στην κούρσα για τον δήμο Αθηναίων οι δημοσκοπήσεις δείχνουν προβάδισμα για τον Κώστα Μπακογιάννη, με τους Παύλο Γερουλάνο και Νάσο Ηλιόπουλο να ακολουθούν, ενώ στη Θεσσαλονίκη εμφανίζονται να κονταροχτυπιούνται ο Νίκος Ταχιάος με τον Γιώργο Ορφανό. Ωστόσο, οι δημοσκόποι δεν έχουν κερδίσει την πλήρη εμπιστοσύνη των πολιτών, οπότε ίδωμεν...
 
Όπως δείχνουν τα πράγματα, ανεξάρτητα από τα αποτελέσματα των επερχόμενων εκλογών (όπου θα εξαρτηθούν πολλά) οι εθνικές εκλογές προγραμματίζονται για το φθινόπωρο, όπως άλλωστε επαναλαμβάνει συνεχώς ο κ. Τσίπρας. Από την αυτοδυναμία της Νέας Δημοκρατίας (στόχος της Πειραιώς), ως την νέα κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ (στόχος της Κουμουνδούρου), απέχουμε λίγο ή όπως λέει ο λαός «ζήσε Μάη μου»...
 
Διατροφικό Πάσχα
Το Πάσχα είναι μια περίοδος νηστείας, που συνοδεύεται από 1-2 ημέρες υπερφαγίας, με αρκετές «διατροφικές αμαρτίες», αλλά και έντονα γαστρεντερικά αλλά και καρδιακά προβλήματα. Λόγω αυτής της συνύπαρξης του υγιεινού αλλά και του «ανθυγιεινού» τρόπου διατροφής μέσα σε λίγες ημέρες, πρέπει να είμαστε πολύ προσεχτικοί με το τι, πότε και πώς θα φάμε αυτή την εβδομάδα, όπως αναφέρουν οι επιστήμονες. Αμέσως μετά την Ανάσταση, η μαγειρίτσα ή μία άλλη σούπα αποτελούν το ενδιάμεσο διατροφικό στάδιο ανάμεσα στη νηστεία και τα φαγητά του Πάσχα.
Ας μείνουμε στη μαγειρίτσα συνιστούν οι ειδικοί για το βράδυ της Ανάστασης. Μία μερίδα μαγειρίτσας μπορεί να μας δώσει μέχρι και 580 θερμίδες, αλλά με πολύ μεγάλη περιεκτικότητα σε χοληστερόλη.Το παραδοσιακό αυτό έδεσμα μπορεί να μαγειρευτεί μόνο με ασπράδι αυγού, να έχει περισσότερα λαχανικά, λιγότερα εντόσθια και ελάχιστο ελαιόλαδο. Μπορεί επίσης τα εντόσθια να έχουν αντικατασταθεί με μανιτάρια για μια ακόμα πιο υγιεινή επιλογή.
 
Πάσχα και Φύση
Το Πάσχα η φύση απλώνει τη μαγεία της...την απέραντη ομορφιά της. Ανθίζει και στέλλει το μήνυμα της Ανάστασης. Μοσχοβολάει ο τόπος από τ' ανθισμένα δέντρα και αρωματίζεται ο ουρανός από τις μυρωδιές των γουστόζικων πολύχρωμων λουλουδιών. Ζωγραφίζεται παντού η ομορφιά της αγάπης και της δημιουργίας. Τα χελιδόνια της Άνοιξης, κτίζουν τις φωλιές τους, με όλο το είναι της αγάπης τους, δείχνοντας πως κι' εμείς οι άνθρωποι μπορούμε να μονιάσουμε και ν' αγαπιόμαστε μέσα στη δική μας φωλίτσα, ταπεινά και αληθινά...
Δεξιά και αριστερά τα πολύχρωμα λουλούδια της Άνοιξης, ομορφαίνουν τη διαδρομή μας και στον ουρανό τα πουλιά πετούν για να μας δείξουν ότι είμαστε ελεύθεροι να επιλέξουμε, την πορεία μας αλλά και προσωπική μας πνευματική εξέλιξη. Άνοιξη και Ανάσταση, μετά τις παγωμένες μέρες του χειμώνα, η φύση ξυπνά, ανθίζει και ξαναγεννιέται. Η ακμή διαδέχεται την παρακμή και την θλίψη, η μεγάλη χαρά της Ανάστασης.
 
Παραλλαγή του Πάσχα στο Ισλάμ
Οι μουσουλμάνοι δεν γιορτάζουν φυσικά το Πάσχα, έχουν όμως το Ραμαζάνι που εμπεριέχει την έννοια της νηστείας. Από την αυγή ως το σούρουπο οι μουσουλμάνοι απέχουν από τα πάντα. Το βράδυ τρώνε λιτά, ολοκληρώνεται με τη γιορτή του Eid al Fitr που κρατά τρεις ημέρες.
 
Το Πάσχα στον Βουδισμός
Μια από τις σημαντικότερες βουδιστικές γιορτές, όπως και το δικό μας Πάσχα, είναι η Vesakha. Είναι ετήσια, στις περισσότερες ασιατικές χώρες, όπως η Μαλαισία, το Νεπάλ, η Σιγκαπούρη, η Ταΐλάνδη, η Σρι Λάνκα και το Βιετνάμ, μεταξύ άλλων, γιορτάζεται το Μάιο και περιλαμβάνει τη γέννηση, τη φώτιση (Νιρβάνα) και το θάνατο (Parinirvana) του Βούδα.
 
Ιδουιστικό Πάσχα
Την ίδια περίπου περίοδο που οι χριστιανοί γιορτάζουν το Πάσχα, οι Ινδουιστές γιορτάζουν την γέννηση του Ράμμα, γιου του βασιλιά Dasharatha και της βασίλισσας Kausalya, έβδομης ενσάρκωσις του θεού Βισνού. Η εορτή ονομάζεται Rama Navami."
 
Πηγή πληροφοριών : 
 
Tο e-mesimvria.gr δημοσιεύει κάθε σχόλιο. Θεωρούμε ότι ο καθένας έχει το δικαίωμα να εκφράζει ελεύθερα τις απόψεις του. Ωστόσο, αυτό δεν σημαίνει ότι υιοθετούμε τις απόψεις αυτές καθώς εκφράζουν αποκλειστικά τον εκάστοτε σχολιαστή. Τα συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια θα διαγράφονται χωρίς προειδοποίηση.